/Türk Telekom’dan COP31’de Dev GES Projesi İçin İlk Adım

Türk Telekom’dan COP31’de Dev GES Projesi İçin İlk Adım

Türk Telekom, Malatya’nın Darende ilçesinde 300 MWp kurulu güce sahip bir güneş enerjisi santralinin (GES) temelini attı. Yaklaşık 4 milyon metrekarelik alanda kurulması planlanan tesis, tamamlandığında Türkiye’nin en büyük üçüncü güneş enerji santrali olacak. Projenin yıllık 470 GWh elektrik üretmesi hedefleniyor. Bu üretim, şirketin enerji ihtiyacının yenilenebilir kaynaklarla karşılanmasına katkı sağlarken fosil yakıtlara dayalı enerji kullanımının ve buna bağlı emisyonların azaltılmasını da destekleyecek.

Temel atma töreni, Antalya’da düzenlenen COP31 küresel iklim zirvesinde gerçekleştirildi. Türk Telekom’un zirvedeki deneyim alanı ile Malatya’daki şantiye arasında 5G bağlantısı kuruldu; böylece tören iki farklı noktadan canlı olarak takip edildi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’nun da katıldığı etkinlik, dijital iletişim altyapısının büyük ölçekli enerji yatırımlarıyla birlikte kullanılmasına örnek oluşturdu.

530 MWp’lik güneş enerjisi planının Malatya ayağı

Malatya yatırımı, Türk Telekom’un farklı illerde hayata geçirmeyi planladığı toplam 530 MWp kurulu güce sahip güneş enerjisi projelerinin ikinci aşaması. Planın ilk ayağı olan 128 MWp kapasiteli santral Sivas’ta kuruldu. Ağrı’da yapılması planlanan tesisin de devreye alınmasıyla Sivas, Malatya ve Ağrı’daki yatırımların toplam kurulu gücünün 530 MWp’ye ulaşması hedefleniyor.

Kurulu güç, santralin uygun koşullarda üretebileceği azami elektrik kapasitesini ifade eder; yıllık üretim miktarı ise güneşlenme süresi, hava koşulları ve tesisin çalışma verimliliği gibi etkenlere bağlı olarak değişebilir. Malatya GES için açıklanan yıllık 470 GWh üretim hedefi, tesisin Türk Telekom’un enerji kullanımına sağlayacağı katkıyı ortaya koyuyor. Şirket CEO’su Ebubekir Şahin’in verdiği bilgiye göre bu üretim, Türk Telekom’un 2025 yılındaki toplam enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 36’sına karşılık geliyor.

Sivas, Malatya ve Ağrı’daki tesislerin tamamının tam kapasiteyle çalışması hâlinde şirketin 2025’teki enerji tüketiminin yüzde 65’inin yenilenebilir kaynaklardan karşılanması amaçlanıyor. Bu hedef, Türk Telekom’un enerji tedarikinde güneş enerjisinin payını artırmaya yönelik uzun vadeli yaklaşımının bir parçası. Oranın gerçekleşmesi, tesislerin planlandığı şekilde tamamlanmasına ve üretim kapasitesinin hedeflenen düzeyde kullanılmasına bağlı olacak.

Emisyon azaltımı ve uzun vadeli çevre hedefleri

Türk Telekom, Malatya santralinin yılda yaklaşık 294 bin ton karbon salımının önlenmesine katkı sağlayacağını öngörüyor. Şirket, Sivas, Malatya ve Ağrı’daki güneş enerjisi yatırımlarının tamamlanmasıyla yıllık önlenen karbon salımının yaklaşık 500 bin tona ulaşmasını bekliyor. Bu değerler, santrallerin öngörülen üretim düzeylerine ulaşması ve üretilen elektriğin fosil yakıt kaynaklı üretimin yerini alması varsayımına dayanıyor.

Şirketin açıkladığı uzun vadeli çevre hedefleri arasında 2030’a kadar emisyonlarını yüzde 45 azaltmak ve 2050’de net sıfır emisyona ulaşmak bulunuyor. Güneş enerjisi yatırımları, bu hedeflere ulaşmak için enerji tüketiminin daha düşük karbonlu kaynaklardan karşılanmasına yönelik araçlardan biri olarak değerlendiriliyor. Emisyonların azaltılması yalnızca yeni üretim kapasitesi kurulmasına değil; enerji kullanımının verimli yönetilmesine ve tesislerin sürdürülebilir biçimde işletilmesine de bağlı.

Malatya GES’in 300 MWp kurulu gücü ve yıllık 470 GWh üretim hedefi, Türk Telekom’un yenilenebilir enerji kapasitesini büyütme planında önemli bir yer tutuyor. Tesisin üretime başlamasıyla şirket, kendi enerji ihtiyacının daha büyük bir bölümünü güneş enerjisinden karşılamayı ve fosil kaynaklı elektrik kullanımını azaltmayı amaçlıyor.

5G bağlantısı ve teknoloji destekli altyapı

Tören sırasında COP31 alanı ile Darende’deki şantiye arasında kurulan 5G bağlantısı, farklı konumlardaki katılımcıların etkinliği canlı biçimde izlemesini sağladı. Bu uygulama, yüksek hızlı iletişim altyapısının yalnızca tüketici iletişimi için değil, saha çalışmaları ve kurumsal etkinliklerin uzaktan aktarımı için de kullanılabileceğini gösterdi. Ancak tören bağlantısı, santralin enerji üretiminden ayrı bir iletişim uygulaması olarak değerlendirilmelidir.

Projenin güvenlik süreçlerinde Türk Telekom’un grup şirketi Argela tarafından geliştirilen dron otomasyon sisteminden yararlanılması planlanıyor. Dronlar, geniş bir alana yayılan tesis sahasının gözetlenmesine ve belirlenen güvenlik süreçlerinin teknoloji desteğiyle yürütülmesine yardımcı olacak. Bu kullanım, yerli teknoloji çözümlerinin telekomünikasyon dışındaki altyapı projelerinde de değerlendirilebileceğine işaret ediyor.

Türk Telekom, COP31’e “Master Partner” ve “Küresel Dijital Dönüşüm ve Teknoloji” destekçisi olarak katılıyor. Şirket, zirvedeki çalışmaları kapsamında dijital dönüşüm ve yenilenebilir enerji başlıklarını birlikte ele alıyor. Güneş santrali yatırımı da iletişim teknolojileri ile enerji altyapısının sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda nasıl yan yana planlanabileceğini gösteren projelerden biri olarak sunuluyor.

Üretimin 2028’de başlaması planlanıyor

Malatya GES’in devreye alınması iki aşamada gerçekleştirilecek. Santralin 150 MW’lık ilk bölümünün Ocak 2028’de çalışmaya başlaması hedefleniyor. Kalan bölümlerin tamamlanmasının ardından tesisin Eylül 2028’de tam kapasiteye ulaşması öngörülüyor. Bu takvim, ilk üretimin tesisin tamamı bitmeden başlamasına ve kapasitenin kademeli olarak artırılmasına imkân verecek.

Projenin ilerleyişi, kurulum çalışmalarının tamamlanmasına ve ilgili aşamaların devreye alınmasına bağlı. Santralin tam kapasiteye ulaşmasıyla yıllık üretimin 470 GWh düzeyine çıkması hedefleniyor. Böylece Malatya yatırımı, hem şirketin enerji tedarik planına hem de toplam 530 MWp’lik yenilenebilir enerji portföyüne katkı sağlayacak.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, törende iklim kriziyle mücadelenin çevre politikalarıyla sınırlı olmadığını; teknoloji, altyapı ve gelecek kuşaklara bırakılacak yaşam koşullarıyla da doğrudan ilişkili olduğunu belirtti. Yatırımın deprem bölgesindeki Malatya’nın Darende ilçesinde gerçekleştirilmesine dikkat çeken Uraloğlu, projede emeği geçenleri tebrik etti. Teknolojinin iklim eyleminde bir engel değil, güçlü bir müttefik olduğunu vurguladı.

Malatya GES, aşamalı devreye alma takvimi, geniş saha güvenliği için planlanan dron sistemi ve 5G ile gerçekleştirilen canlı tören bağlantısıyla enerji ve dijital altyapı başlıklarını aynı projede buluşturuyor. Tesisin 2028’de planlandığı şekilde üretime geçmesi hâlinde, Türk Telekom’un yenilenebilir enerji kullanımını artırma ve emisyonlarını azaltma hedeflerine katkıda bulunması bekleniyor.