23 Nisan 1972\u2019de Apollo 16 astronotlar\u0131 Ay y\u00fczeyindeki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 tamamlay\u0131p D\u00fcnya\u2019ya d\u00f6nmeye haz\u0131rlan\u0131yordu. G\u00f6rev komutan\u0131 John Young ile Ay mod\u00fcl\u00fc pilotu Charles Duke, Ay y\u00fczeyinden kalk\u0131\u015f i\u00e7in gerekli haz\u0131rl\u0131klar\u0131 yaparken Duke cebinden k\u00fc\u00e7\u00fck bir aile foto\u011fraf\u0131 \u00e7\u0131kard\u0131 ve onu Ay topra\u011f\u0131n\u0131n \u00fczerine b\u0131rakt\u0131. Foto\u011fraf, Duke\u2019un e\u015fi Dorothy ile \u00e7ocuklar\u0131 Charles ve Thomas\u2019\u0131 g\u00f6steriyordu. Astronot, ailesini yaln\u0131zca D\u00fcnya\u2019daki bekleyi\u015fin bir par\u00e7as\u0131 olarak de\u011fil, bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc yolculu\u011fun da bir par\u00e7as\u0131 olarak anmak istemi\u015fti.<\/p>\n
Foto\u011fraf\u0131n arkas\u0131na, \u201cBu, D\u00fcnya gezegeninden astronot Charlie Duke\u2019un ailesidir\u201d anlam\u0131na gelen bir not yazd\u0131. Ard\u0131ndan Ay mod\u00fcl\u00fcne d\u00f6nerek g\u00f6rev arkada\u015flar\u0131yla birlikte D\u00fcnya\u2019ya do\u011fru yola \u00e7\u0131kt\u0131. Bu k\u00fc\u00e7\u00fck jest, Apollo g\u00f6revlerinin teknik ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131n \u00f6tesinde, astronotlar\u0131n ki\u015fisel ba\u011flar\u0131n\u0131 ve sevdiklerinden ayr\u0131 kalman\u0131n duygusal y\u00f6n\u00fcn\u00fc de hat\u0131rlatan bir an\u0131 olarak anlat\u0131l\u0131r. Foto\u011fraf\u0131n bug\u00fcn Ay y\u00fczeyinde h\u00e2l\u00e2 durdu\u011fu s\u0131k\u00e7a ifade edilse de, oradaki mevcut durumu ve korunmu\u015f olup olmad\u0131\u011f\u0131 kesin olarak do\u011frulanm\u0131\u015f de\u011fildir.<\/p>\n
Apollo 16\u2019n\u0131n Ay\u2019a ini\u015fi, planland\u0131\u011f\u0131 gibi sorunsuz ilerlemedi. Komuta mod\u00fcl\u00fc pilotu Ken Mattingly, Ay y\u00f6r\u00fcngesinde komuta mod\u00fcl\u00fc Casper\u2019da kal\u0131rken, Young ve Duke Ay mod\u00fcl\u00fc Orion ile y\u00fczeye inmeye haz\u0131rlan\u0131yordu. Ancak komuta mod\u00fcl\u00fcn\u00fcn ana motor sisteminde tespit edilen sorun, ini\u015f plan\u0131n\u0131n yeniden de\u011ferlendirilmesine yol a\u00e7t\u0131. Motor, ekibin Ay y\u00f6r\u00fcngesinden ayr\u0131l\u0131p D\u00fcnya\u2019ya d\u00f6n\u00fc\u015f rotas\u0131na ge\u00e7ebilmesi i\u00e7in kritik \u00f6neme sahipti. Bu nedenle NASA, astronotlar\u0131 hemen Ay y\u00fczeyine indirmek yerine ar\u0131zan\u0131n niteli\u011fini ve g\u00f6rev g\u00fcvenli\u011fine etkisini de\u011ferlendirdi.<\/p>\n
G\u00f6rev kontrol\u00fc, eldeki verileri inceleyip prosed\u00fcrleri g\u00f6zden ge\u00e7irirken ekip bir s\u00fcre bekledi. Bu gecikme, ini\u015fin ve g\u00f6revin geri kalan\u0131n\u0131n risklerini art\u0131rabilecek bir durumdu; \u00e7\u00fcnk\u00fc Ay y\u00f6r\u00fcngesinde ge\u00e7irilen s\u00fcre, yak\u0131t ve operasyon planlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan dikkatle y\u00f6netilmeliydi. Uzmanlar sorunun g\u00f6rev i\u00e7in kabul edilebilir olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011ferlendirdikten sonra ini\u015fe izin verildi. Mattingly\u2019nin komuta mod\u00fcl\u00fcndeki sistemleri \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak ve denetleyerek katk\u0131da bulundu\u011fu bu s\u00fcre\u00e7, ekibin birlikte hareket etmesinin \u00f6nemini g\u00f6sterdi. Apollo 13\u2019te ya\u015fanan a\u011f\u0131r acil durumla ayn\u0131 olay olmasa da, \u00f6nceki g\u00f6revin deneyimi NASA\u2019n\u0131n ar\u0131za ihtimallerini son derece ciddiye almas\u0131na neden olmu\u015ftu.<\/p>\n
Apollo 16 astronotlar\u0131 y\u00fczeyde bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fct\u00fcrken, d\u00fc\u015f\u00fck yer\u00e7ekiminin hareketleri nas\u0131l de\u011fi\u015ftirdi\u011fini de deneyimledi. 1972\u2019nin Olimpiyat y\u0131l\u0131 olmas\u0131, astronotlar\u0131n Ay\u2019da esprili bi\u00e7imde baz\u0131 spor hareketlerini taklit etmesine ilham verdi. Bu g\u00f6steriler resm\u00ee bir yar\u0131\u015fma de\u011fildi; g\u00f6rev s\u0131ras\u0131nda yap\u0131lan k\u0131sa ve e\u011flenceli denemelerdi. Ay\u2019daki yer\u00e7ekimi D\u00fcnya\u2019dakinin yakla\u015f\u0131k alt\u0131da biri oldu\u011fundan astronotlar daha y\u00fckse\u011fe ve daha uzun s\u00fcre havada kalacak \u015fekilde s\u0131\u00e7rayabiliyordu. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, a\u011f\u0131r uzay giysileri ile s\u0131rtlar\u0131ndaki ya\u015fam destek \u00fcniteleri hareket etmeyi ve dengede kalmay\u0131 zorla\u015ft\u0131r\u0131yordu.<\/p>\n
Charles Duke\u2019un y\u00fcksek s\u0131\u00e7rama denemelerinden biri tehlikeli bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015fle sonu\u00e7land\u0131. Havaya kalkt\u0131\u011f\u0131nda ya\u015fam destek \u00fcnitesinin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 ve v\u00fccudunun hareketi dengesini bozdu; Duke s\u0131rt \u00fcst\u00fc yere d\u00fc\u015ft\u00fc. Ay\u2019da d\u00fc\u015fmek, D\u00fcnya\u2019daki bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015ften farkl\u0131 g\u00f6r\u00fcnse de, astronotun s\u0131rt\u0131ndaki \u00fcnitenin hasar g\u00f6rmesi h\u00e2linde sonu\u00e7lar\u0131 \u00e7ok a\u011f\u0131r olabilirdi. \u00dcnite, solunabilir oksijenin ve ya\u015fam\u0131 destekleyen di\u011fer sistemlerin bulundu\u011fu kritik ekipmand\u0131. Duke daha sonra bu an\u0131n kendisini korkuttu\u011funu anlatt\u0131. Neyse ki uzay giysisi ve ekipman zarar g\u00f6rmedi; astronot yard\u0131m almadan aya\u011fa kalkabildi ve g\u00f6rev g\u00fcvenli bi\u00e7imde s\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n
Duke\u2019un Ay\u2019a b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 foto\u011fraf, bilimsel deneylerin veya g\u00f6rev ekipmanlar\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 de\u011fildi. Ki\u015fisel bir hat\u0131ra olarak, astronotun ailesine duydu\u011fu sevgiyi ve onlar\u0131 tarih\u00ee yolculu\u011funa sembolik bi\u00e7imde dahil etme iste\u011fini temsil ediyordu. Foto\u011fraf\u0131n yan\u0131na ba\u015fka k\u00fc\u00e7\u00fck hat\u0131ralar da b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 aktar\u0131l\u0131r. B\u00f6yle ki\u015fisel e\u015fyalar, Apollo g\u00f6revlerinin yaln\u0131zca ke\u015fif ve m\u00fchendislik ba\u015far\u0131lar\u0131ndan ibaret olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131; bu g\u00f6revlerde yer alan insanlar\u0131n kendi ya\u015famlar\u0131ndan izleri de beraberlerinde ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.<\/p>\n
Apollo 16, Ay y\u00fczeyinde bilimsel ara\u015ft\u0131rmalar ve \u00f6rnek toplama \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdi; ekip D\u00fcnya\u2019ya \u00f6nemli miktarda Ay malzemesiyle d\u00f6nd\u00fc. Ancak Duke\u2019un aile foto\u011fraf\u0131, g\u00f6rev anlat\u0131lar\u0131nda bilimsel bulgular\u0131n yan\u0131nda an\u0131lan, daha insani bir simge h\u00e2line geldi. Ay y\u00fczeyinde r\u00fczg\u00e2r ve ya\u011fmur bulunmamas\u0131 foto\u011fraf\u0131n D\u00fcnya\u2019daki gibi a\u015f\u0131nmas\u0131n\u0131 engellese de, yo\u011fun G\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131, s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimleri ve uzay ortam\u0131 zaman i\u00e7inde nesnelere zarar verebilir. Bu nedenle foto\u011fraf\u0131n g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki fiziksel durumu hakk\u0131nda kesin bir iddiada bulunmak do\u011fru olmaz. Yine de onun ard\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcnce a\u00e7\u0131k: Duke, ailesine kendisini beklemenin \u00f6tesinde, bu yolculu\u011fun hat\u0131ras\u0131nda da yerleri oldu\u011funu g\u00f6stermek istemi\u015fti.<\/p>\n