T\u00fcrkiye\u2019nin savunma sanayisi \u015firketlerinden ASELSAN, 2026 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk dokuz ay\u0131na ili\u015fkin finansal sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131. \u015eirketin payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 verilere g\u00f6re bakiye sipari\u015fler 30,7 milyar dolara ula\u015ft\u0131, yeni imzalanan s\u00f6zle\u015fmelerin toplam\u0131 14 milyar dolar oldu. Ayn\u0131 d\u00f6nemde has\u0131lat reel olarak y\u00fczde 28 artarken Ar-Ge ve \u00fcretim kapasitesine y\u00f6nelik harcamalar da y\u00fckseldi.<\/p>\n
Bu g\u00f6stergeler, ASELSAN\u2019\u0131n hem yeni projeler kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 hem de faaliyetlerini b\u00fcy\u00fcyen i\u015f hacmine uyarlamak i\u00e7in teknoloji ve \u00fcretim altyap\u0131s\u0131na yat\u0131r\u0131m yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyuyor. Ancak sipari\u015f tutarlar\u0131, do\u011frudan gelir veya k\u00e2r anlam\u0131na gelmiyor: Sipari\u015flerin finansal sonu\u00e7lara yans\u0131mas\u0131, projelerin \u00fcretim ve teslimat takvimlerine, s\u00f6zle\u015fme ko\u015fullar\u0131na ve maliyetlerine ba\u011fl\u0131.<\/p>\n
Bakiye sipari\u015f, \u015firketin \u00fcstlendi\u011fi ancak hen\u00fcz tamamlay\u0131p gelir olarak kaydetmedi\u011fi i\u015flerin toplam\u0131n\u0131 ifade eder. ASELSAN\u2019\u0131n a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 30,7 milyar dolarl\u0131k bakiye sipari\u015f, \u015firketin ilerleyen d\u00f6nemlerde \u00fcretim ve teslimat s\u00fcre\u00e7lerine konu olacak geni\u015f bir proje portf\u00f6y\u00fcne sahip oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Bu tutar, tek bir d\u00f6nemde elde edilen sat\u0131\u015flar\u0131 ya da \u015firketin kasas\u0131ndaki nakdi g\u00f6stermez; gelecekteki i\u015f y\u00fck\u00fcne ili\u015fkin bir g\u00f6stergedir.<\/p>\n
Sipari\u015flerin gelire d\u00f6n\u00fc\u015fmesi a\u015famal\u0131 olarak ger\u00e7ekle\u015fir. Projelerin kapsam\u0131na g\u00f6re tasar\u0131m, m\u00fchendislik, tedarik, \u00fcretim, test ve teslimat s\u00fcre\u00e7leri farkl\u0131 s\u00fcreler alabilir. Bu nedenle bakiye sipari\u015flerin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc kadar, \u015firketin projeleri ne h\u0131zla tamamlayabildi\u011fi ve teslimatlar\u0131 s\u00f6zle\u015fme takvimlerine uygun bi\u00e7imde ger\u00e7ekle\u015ftirip ger\u00e7ekle\u015ftiremedi\u011fi de \u00f6nem ta\u015f\u0131r.<\/p>\n
ASELSAN, 2026\u2019n\u0131n ilk dokuz ay\u0131nda toplam 14 milyar dolar tutar\u0131nda yeni s\u00f6zle\u015fme imzalad\u0131. \u015eirketin verdi\u011fi bilgilere g\u00f6re al\u0131nan yeni i\u015flerin sat\u0131\u015flara oran\u0131n\u0131 ifade eden book-to-bill<\/i> g\u00f6stergesi 4,4 seviyesine \u00e7\u0131kt\u0131. Bu oran, ilgili d\u00f6nemde al\u0131nan i\u015f tutar\u0131n\u0131n sat\u0131\u015f hacminin yakla\u015f\u0131k 4,4 kat\u0131 oldu\u011funa i\u015faret ediyor.<\/p>\n
Oran\u0131n y\u00fcksek olmas\u0131, yeni sipari\u015f kazan\u0131m\u0131n\u0131n mevcut sat\u0131\u015flara k\u0131yasla g\u00fc\u00e7l\u00fc seyretti\u011fini ve bakiye sipari\u015f portf\u00f6y\u00fcn\u00fcn geni\u015flemesini destekledi\u011fini g\u00f6sterir. Bununla birlikte, sipari\u015flerin tamam\u0131n\u0131n ayn\u0131 d\u00f6nemde \u00fcretime ge\u00e7mesi veya e\u015fit h\u0131zda gelire d\u00f6n\u00fc\u015fmesi beklenmemelidir. Projelerin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc, teslimat tarihleri ve s\u00f6zle\u015fmelerdeki \u00f6deme d\u00fczenlemeleri, bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn zamanlamas\u0131n\u0131 belirleyen unsurlar aras\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n
\u015eirketin ilk dokuz ayl\u0131k has\u0131lat\u0131 151,5 milyar TL olarak a\u00e7\u0131kland\u0131. Has\u0131latta ge\u00e7en y\u0131l\u0131n ayn\u0131 d\u00f6nemine k\u0131yasla bildirilen reel art\u0131\u015f y\u00fczde 28 oldu. Reel b\u00fcy\u00fcme, fiyatlar genel d\u00fczeyindeki de\u011fi\u015fimin etkisi dikkate al\u0131narak hesaplanan art\u0131\u015f\u0131 ifade eder; bu nedenle yaln\u0131zca nominal tutardaki y\u00fckseli\u015ften farkl\u0131 de\u011ferlendirilir.<\/p>\n
Has\u0131lat art\u0131\u015f\u0131, ASELSAN\u2019\u0131n y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc projelerden elde etti\u011fi gelirlerin b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6steriyor. Radar, elektronik harp, haberle\u015fme, elektro-optik ve hava savunma sistemleri gibi alanlarda geli\u015ftirilen ve \u00fcretilen \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u015firketin faaliyet portf\u00f6y\u00fcnde yer al\u0131yor. Sipari\u015flerin teslimata d\u00f6n\u00fc\u015fmesiyle has\u0131lat olu\u015furken, bu gelirlerin k\u00e2rl\u0131l\u0131\u011fa etkisi \u00fcretim maliyetleri, proje giderleri ve finansman ko\u015fullar\u0131 gibi fakt\u00f6rlere ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015febilir.<\/p>\n
ASELSAN\u2019\u0131n ilk dokuz aydaki Ar-Ge harcamalar\u0131 y\u00fczde 36 artarak 1,3 milyar dolara y\u00fckseldi. Ar-Ge \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131; yeni sistemlerin geli\u015ftirilmesini, mevcut \u00fcr\u00fcnlerin iyile\u015ftirilmesini ve kritik teknolojilerde \u015firketin yetkinli\u011finin art\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 destekler. Savunma sanayisinde \u00fcr\u00fcnlerin uzun geli\u015ftirme, test ve do\u011frulama s\u00fcre\u00e7lerinden ge\u00e7mesi gerekti\u011finden, bu harcamalar \u015firketin gelecekteki teknoloji ve \u00fcr\u00fcn kapasitesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nem ta\u015f\u0131r.<\/p>\n
\u00dcretim kapasitesini geni\u015fletmeye y\u00f6nelik yat\u0131r\u0131m harcamalar\u0131 ise y\u00fczde 228 art\u0131\u015fla 684 milyon dolara \u00e7\u0131kt\u0131. \u00dcretim tesisleri, test altyap\u0131s\u0131 ve ilgili ekipmanlara yap\u0131lan yat\u0131r\u0131mlar, artan sipari\u015flerin kar\u015f\u0131lanmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olabilir. Savunma projelerinde \u00fcr\u00fcnlerin yaln\u0131zca \u00fcretilmesi de\u011fil, kalite ve performans testlerinden ge\u00e7irilerek s\u00f6zle\u015fme \u015fartlar\u0131na uygun bi\u00e7imde teslim edilmesi de gerekir. Bu nedenle kapasite art\u0131\u015f\u0131, sipari\u015f portf\u00f6y\u00fcn\u00fcn zaman\u0131nda teslimatlarla desteklenmesi bak\u0131m\u0131ndan \u00f6nemlidir.<\/p>\n
ASELSAN\u2019\u0131n a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 FAV\u00d6K marj\u0131, 190 baz puan art\u0131\u015fla y\u00fczde 26,8\u2019e y\u00fckseldi. FAV\u00d6K, faiz, amortisman ve itfa \u00f6ncesi k\u00e2r\u0131; FAV\u00d6K marj\u0131 ise bu tutar\u0131n has\u0131lata oran\u0131n\u0131 ifade eder. Marj\u0131n y\u00fckselmesi, operasyonel kazanc\u0131n has\u0131lata oran\u0131nda iyile\u015fmeye i\u015faret eder.<\/p>\n
FAV\u00d6K marj\u0131 net k\u00e2r marj\u0131yla ayn\u0131 de\u011fildir. Faiz giderleri, vergiler, amortismanlar ve di\u011fer finansal kalemler d\u00f6nem net k\u00e2r\u0131n\u0131 etkileyebilir. Dolay\u0131s\u0131yla operasyonel k\u00e2rl\u0131l\u0131k g\u00f6stergesi, \u015firketin finansal performans\u0131n\u0131 de\u011ferlendirirken has\u0131lat ve sipari\u015f verileriyle birlikte ele al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Ar-Ge ile yat\u0131r\u0131m harcamalar\u0131n\u0131n belirgin bi\u00e7imde artt\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemde marj\u0131n y\u00fckselmesi de \u015firketin operasyonel performans\u0131na ili\u015fkin \u00f6nemli bir tamamlay\u0131c\u0131 g\u00f6stergedir.<\/p>\n
Genel tablo, ASELSAN\u2019\u0131n sipari\u015f ve s\u00f6zle\u015fme hacmini b\u00fcy\u00fct\u00fcrken Ar-Ge ile \u00fcretim kapasitesine kaynak ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Bu b\u00fcy\u00fcmenin finansal sonu\u00e7lara nas\u0131l yans\u0131yaca\u011f\u0131 ise yeni i\u015flerin \u00fcretime al\u0131nmas\u0131, projelerin zaman\u0131nda tamamlanmas\u0131 ve teslimatlar\u0131n gelir kayd\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmesiyle netle\u015fecek. Bu nedenle \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemlerde bakiye sipari\u015flerin seyri kadar has\u0131lat, operasyonel k\u00e2rl\u0131l\u0131k ve yat\u0131r\u0131m kapasitesinin kullan\u0131m\u0131na ili\u015fkin g\u00f6stergeler de izlenecek.<\/p>\n