/İstanbul’da Suudilerle 601 Savunma Görüşmesi Gerçekleştirildi

İstanbul’da Suudilerle 601 Savunma Görüşmesi Gerçekleştirildi

Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki savunma sanayii iş birliğini geliştirmek amacıyla düzenlenen program, 11-12 Kasım tarihlerinde İstanbul’daki Vadi İstanbul’da gerçekleştirildi. Etkinlik, iki ülkenin savunma sanayii kuruluşlarını ve şirketlerini bir araya getirerek yeni iş fırsatlarının değerlendirilmesine zemin hazırladı. Programa 69 Türk ve 30 Suudi firması katıldı; iki gün boyunca toplam 601 iş görüşmesi yapıldı.

Görüşmelerde yalnızca ürün ve sistem tedariki değil, ortak üretim, teknoloji transferi ve sanayi kapasitesinin geliştirilmesi gibi uzun vadeli konular da öne çıktı. Bu yaklaşım, iş birliğinin tek seferlik alım-satım ilişkilerinin ötesine taşınarak iki ülkenin sanayi altyapılarına katkı sağlayabilecek projelere dönüştürülmesi hedefini yansıtıyor.

Üst düzey temaslar ve şirket görüşmeleri

Suudi Arabistan Sanayi ve Maden Kaynakları Bakanı ve Askeri Sanayiler Genel Otoritesi (GAMI) Başkanı Bender el-Khorayef, program kapsamında Türk savunma sanayii kuruluşlarının yöneticileriyle görüştü. İlk gün Otokar, ROKETSAN, STM ve HAVELSAN’ın genel müdürleriyle yapılan temaslarda şirketlerin faaliyet alanları ve olası iş birliği başlıkları ele alındı. İkinci gün ise TUSAŞ, MKE ve SAHA İstanbul yöneticileriyle görüşmeler gerçekleştirildi.

Programın protokol günü açılış etkinliğiyle başladı. Ardından Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün ile Bakan el-Khorayef arasında ikili görüşme yapıldı. Görüşmede, Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki savunma sanayii ilişkilerinin geliştirilmesi ve şirketler arasında daha düzenli temas kurulması üzerinde duruldu. Şirket görüşmelerinin, üst düzey temaslarda belirlenen genel iş birliği çerçevesini somut proje fırsatlarıyla buluşturması amaçlandı.

Görgün: İş birliği için güçlü bir sanayi altyapısı var

Haluk Görgün, savunma sanayiinin Suudi Arabistan gibi kardeş ülkelerle birlikte geliştirilmesini Türkiye’nin temel hedeflerinden biri olarak nitelendirdi. Görgün’ün açıklamasına göre, son 3,5 yılda Türkiye-Suudi Arabistan ilişkileri kapsamında katıldığı toplantıların sayısı 75’e ulaştı. Bu sayı, iki ülke arasındaki temasların tek bir etkinlikle sınırlı kalmadığını ve iş birliği gündeminin farklı görüşmelerle sürdürüldüğünü ortaya koyuyor.

Görgün, Türkiye savunma sanayiinde faaliyet gösteren KOBİ’lerin ve yürütülen projelerin ortak çalışmalara katkı sunabilecek geniş bir altyapı oluşturduğunu belirtti. Türkiye’de savunma sanayii alanında faaliyet gösteren KOBİ sayısının 4.500’e yaklaştığını, proje sayısının 1.400’ü aştığını ve toplam proje portföyünün yaklaşık 120 milyar dolar düzeyinde olduğunu ifade etti. Bu kapasitenin, Suudi Arabistan ile birlikte geliştirilebilecek projeler için önemli bir temel oluşturabileceğini söyledi.

Görgün’ün değerlendirmesi, ortaklığın yalnızca büyük ölçekli ana yükleniciler üzerinden değil, tedarik zincirinde yer alan KOBİ’lerin katılımıyla da genişletilebileceğine işaret ediyor. Böyle bir model, tarafların üretim, mühendislik ve proje geliştirme alanlarında daha fazla kuruluşu sürece dahil etmesine olanak sağlayabilir. Ancak hangi projelerin ortak yürütüleceği ve şirketlerin nasıl bir rol üstleneceği, yapılacak teknik ve ticari değerlendirmelerle netleşecek.

Mekke Anlaşması ve 2030 Vizyonu

ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci, iki ülke arasındaki iş birliğinin sanayileşme hedeflerine ve teknolojik derinleşmeye katkıda bulunabileceğini söyledi. İkinci, Mekke Anlaşması’nın ortak üretim, teknoloji transferi, sanayi kapasitesinin geliştirilmesi ve yeni yatırımlar gibi alanlarda iş birliği için bir çerçeve sunduğunu belirtti. Bu çerçevenin sonuç vermesi için siyasi düzeydeki desteğin somut projelere, şirketler arası anlaşmalara ve uygulanabilir çalışma planlarına dönüştürülmesi gerektiğini vurguladı.

Suudi Arabistan Askeri Sanayileri (SAMI) Üst Yöneticisi Thamer AlMuhid ise ortak çalışmaların Suudi Arabistan’ın 2030 Vizyonu doğrultusunda şekillenmesini istediklerini ifade etti. Bu hedef, ülkenin savunma sanayii kabiliyetlerini geliştirme ve yerel sanayi kapasitesini güçlendirme yönündeki yaklaşımıyla bağlantılı. AlMuhid, Türkiye ile iş birliğinin devlet desteğiyle ilerletilmesinin önemine değinirken ortak çalışma alanlarının yalnızca savunma sanayiiyle sınırlı kalmaması gerektiğini de söyledi.

AlMuhid’in açıklamasında sivil savunma ve farklı sektörlerde iş birliği olasılıkları da gündeme geldi. Böylece program, savunma ürünlerinin tedariki ve üretiminin yanı sıra daha geniş sanayi ilişkilerinin geliştirilmesi açısından da değerlendirildi. Olası iş birliklerinin kapsamı ve uygulama yöntemi ise tarafların ihtiyaçları, şirketlerin yetkinlikleri ve yapılacak müzakereler doğrultusunda belirlenecek.

601 görüşmenin ardından gözler somut projelerde

İki gün boyunca gerçekleştirilen 601 iş görüşmesi, şirketlerin karşılıklı olarak yeteneklerini, ürünlerini ve olası ortaklık seçeneklerini değerlendirmesine fırsat verdi. Görüşmelerin sayısı, programın geniş katılımlı bir iş platformu oluşturduğunu gösteriyor; ancak tek başına anlaşmaların veya projelerin kesinleştiği anlamına gelmiyor. Görüşmelerin çıktılarının takip edilmesi, teknik ve ticari değerlendirmelerin tamamlanması ve tarafların ortak öncelikler üzerinde uzlaşması gerekiyor.

Bir sonraki aşamada, şirketler arasında kurulan temasların hangi başlıklarda ortak projelere dönüşeceği önem kazanacak. Ortak üretim ve teknoloji transferi hedeflerinin uygulanabilir programlara çevrilmesi, iş birliğinin kalıcılığını belirleyecek temel adımlardan biri olacak. Tarafların açıklamaları, savunma sanayii ilişkilerinin kurumsal düzeyde geliştirilmesi konusunda istek bulunduğunu gösterirken, sonuçların somutlaşması görüşmelerin devamına ve projelerin hayata geçirilmesine bağlı.