Microsoft, 8 GB RAM’e sahip Windows 11 bilgisayarlarda sistemin daha akıcı çalışmasını amaçlayan güncellemeler sunuyor. Şirket, geçtiğimiz yıl boyunca işletim sisteminin bellek kullanımını azaltmak ve düşük bellekli cihazlardaki tepki süresini iyileştirmek için çeşitli çalışmalar yürüttü. Geçen ay yapılan açıklamalarda, 8 GB RAM’li bilgisayarlarda sistemin daha duyarlı hâle geldiği belirtilmişti. Yeni iyileştirmeler ise bu çalışmaların devamı niteliğinde.
Windows’tan sorumlu isim Pavan Davuluri’nin paylaştığı bilgilere göre, şirketin testlerinde 8 GB RAM’li cihazların sistem duyarlılığında yüzde 20’ye kadar, çoklu görev performansında ise yüzde 40’a kadar iyileşme görüldü. Bu oranlar Microsoft’un kendi laboratuvar testlerine dayanıyor; farklı donanım özelliklerine, kullanılan uygulamalara ve çalışma koşullarına sahip bilgisayarlarda sonuçlar değişebilir. Dolayısıyla belirtilen değerleri her cihazda aynı ölçüde elde edilecek kesin performans artışı olarak değerlendirmemek gerekiyor.
Bellek sıkıştırma, uygulamaların yeniden yüklenmesini azaltıyor
İyileştirmenin temelinde bellek sıkıştırma yöntemi bulunuyor. Windows, bazı verileri sıkıştırarak RAM’de daha az yer kaplamalarını sağlıyor. Bu yaklaşım, sınırlı belleğin daha verimli kullanılmasına yardımcı oluyor ve etkin uygulama verilerinin daha büyük bir bölümünün RAM’de tutulabilmesini sağlıyor. Microsoft’a göre Windows, önceki duruma kıyasla yaklaşık 2 GB’a kadar daha fazla etkin veriyi bellekte tutabiliyor.
Bilgisayarda kullanılabilir RAM azaldığında işletim sistemi, ihtiyaç duyulmayan verilerin bir kısmını depolama birimindeki sanal bellek dosyasına aktarabilir. Depolama birimleri genel olarak RAM’den daha yavaş olduğundan, bu aktarım yoğunlaştığında uygulamalara geri dönmek veya aynı anda birden fazla iş yapmak gecikebilir. Bellek sıkıştırma, bazı verileri RAM’den çıkarmadan daha küçük hâle getirerek bu tür disk yazma işlemlerinin azaltılmasına yardımcı oluyor.
Örneğin bir kullanıcı başka bir uygulamaya geçerken açık bir tarayıcı sekmesi arka planda kalabilir. Bellekte yeterli yer varsa sekmenin verileri korunur ve kullanıcı geri döndüğünde sayfanın yeniden yüklenmesi gerekmeyebilir. Ancak bu, her uygulamanın ve her sekmenin her koşulda bellekte tutulacağı anlamına gelmiyor. Sonuç; bilgisayarın bellek durumu, uygulamanın davranışı ve kullanıcının aynı anda yürüttüğü işlerin yoğunluğu gibi etkenlere bağlı.
Windows, Edge ve Microsoft 365’teki değişiklikler
Microsoft, bellek kullanımını azaltmak için yalnızca Windows’un çekirdek bileşenlerinde değil, sık kullanılan uygulama ve özelliklerde de düzenlemeler yaptı. Şirketin verdiği bilgilere göre Windows, Edge ve Microsoft 365 uygulamalarındaki iyileştirmeler, ayrılan bellek miktarındaki artışı 900 MB’a kadar düşürmeye yardımcı olabiliyor. Bu değer, iyileştirmelerin kapsamına ilişkin bir üst sınır olarak aktarılıyor; her bilgisayarda aynı miktarda bellek kazanılacağı anlamına gelmiyor.
- Microsoft 365 uygulamaları: Word, PowerPoint, Excel ve Outlook üzerinde yapılan düzenlemelerin toplamda yaklaşık 360 MB RAM tasarrufu sağlayabildiği belirtiliyor. Kazanç, uygulamaların kullanım biçimine ve açık belgelerin sayısına göre değişebilir.
- Widget’lar: 8 GB RAM’li cihazlarda widget bileşenlerinin, ilgili panel açılana kadar yüklenmemesi hedefleniyor. Microsoft bu davranışın yaklaşık 200 MB bellek tasarrufu sağlayabileceğini belirtiyor.
- Microsoft Edge: Etkin olmayan sekmeler 15 dakika sonra uykuya alınabiliyor. Böylece kullanılmayan sekmelerin sistem kaynaklarını sürekli tüketmesi azaltılıyor. Bir sekmeye yeniden dönüldüğünde içeriğin güncellenmesi veya yeniden yüklenmesi gerekebileceği unutulmamalı.
Bu değişikliklerin ortak amacı, kullanılmayan ya da o anda gerekli olmayan bileşenlerin belleği gereksiz yere meşgul etmesini önlemek. Böylece 8 GB RAM’li bir bilgisayarda aynı anda açık olan uygulamalar için daha fazla kaynak kalabiliyor. Özellikle çok sayıda sekme ve uygulama kullanan kişiler, sistemin belleği nasıl yönettiğinden daha fazla etkilenebilir.
Gelecek iyileştirmeler ve kullanıcılar için anlamı
Microsoft, bellek kullanımına yönelik çalışmaların sürdüğünü söylüyor. Önümüzdeki aylarda bellek sıkıştırmanın daha akıllı ve verimli hâle getirilmesi planlanıyor. Şirket ayrıca Windows özellikleri ile uygulamalar arasında ortak bileşenlerin paylaşılmasını hedefliyor. Widget’lar ve arama gibi özelliklerin aynı web motorundan yararlanması, benzer altyapıların ayrı ayrı çalıştırılmasının önüne geçerek bellek kullanımını azaltabilir.
Şirket, bilgisayar üreticileri ve çip üreticileriyle de donanımın ayırdığı bellek miktarını optimize etmek üzere çalışıyor. Bilgisayar açıldığında işletim sistemi dışında donanım ve sistem yazılımları da belleğin bir bölümünü kullanabilir. Bu miktarın iyileştirilmesi, Windows ve uygulamalar için daha fazla RAM’in kullanılabilir olmasına katkıda bulunabilir. Ancak elde edilecek sonuç bilgisayarın donanım tasarımına göre farklılık gösterebilir.
Güncellemenin kullanıma sunulması, tüm özelliklerin her kullanıcıya aynı anda ulaşacağı anlamına gelmeyebilir. Dağıtım aşamalı olabilir ve bazı iyileştirmeler Windows sürümüne, cihaz yapılandırmasına ya da uygulama güncellemelerine bağlı olarak etkinleşebilir. Microsoft, sonraki bellek iyileştirmelerinin tamamı için kesin bir takvim paylaşmış değil.
Özetle, Microsoft’un yaklaşımı 8 GB RAM’i artırmıyor; mevcut belleğin daha etkin kullanılmasını ve gereksiz disk aktarımının azaltılmasını hedefliyor. Bellek sıkıştırma, kullanılmayan sekmeleri uykuya alma ve ihtiyaç duyulmadığında widget’ları yüklememe gibi yöntemler, özellikle sınırlı belleğe sahip cihazlarda sistemin daha duyarlı kalmasına yardımcı olabilir. Bununla birlikte gerçek performans, cihazın donanımına ve kullanım alışkanlıklarına bağlı olduğundan, laboratuvar sonuçları her kullanıcı için birebir garanti olarak görülmemeli.
