Türkiye’nin yerli ve millî temel eğitim uçağı HÜRKUŞ için yeni bir teslimat aşaması tamamlandı. Savunma Sanayii Başkanlığı ile Hava Kuvvetleri Komutanlığının yürüttüğü kabul işlemlerinin ardından iki uçak daha Hava Kuvvetleri envanterine katıldı. Böylece envanterdeki HÜRKUŞ sayısı dörde yükseldi.

Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün, gelişmeyi sosyal medya hesabından duyurdu. Görgün, teslimatların planlanan takvim doğrultusunda sürdüğünü belirterek uçakların geleceğin pilotlarının yetiştirilmesine katkı sağlayacağını ifade etti. Kabul işlemlerinin tamamlanması, uçakların ilgili değerlendirme ve kontrollerden geçerek envantere alınma sürecinde önemli bir aşamanın geride bırakıldığı anlamına geliyor.

Pilot eğitiminde temel basamak

HÜRKUŞ, pilot adaylarının temel uçuş eğitiminde kullanılması amacıyla geliştirilen bir eğitim uçağıdır. Pilot adayları bu aşamada uçuşun temel kurallarını, uçağın kontrolünü ve havacılık disiplinlerini öğrenir. Temel eğitim, daha ileri ve uzmanlaşmış uçuş safhalarına geçiş için gerekli altyapıyı oluşturur.

Türkiye’nin askerî pilot yetiştirme zincirinde HÜRKUŞ’un ardından ileri jet eğitimi için geliştirilen HÜRJET yer alıyor. Bu eğitim basamaklarının devamında ise millî muharip uçak KAAN bulunuyor. Her platform farklı görev ve eğitim ihtiyaçlarına yönelik tasarlandığından, bu sıralama uçakların aynı işi yaptığı anlamına gelmiyor; pilotların aşamalı biçimde daha ileri seviyelere hazırlanmasını ifade ediyor.

Görgün, daha önce yaptığı açıklamalarda HÜRKUŞ’un genç pilot adaylarına Türk mühendisliğinin geliştirdiği bir platformda uçuş deneyimi kazandıracağını vurgulamıştı. Uçağı çevik yapısı ve gelişmiş aviyonik sistemleriyle öne çıkan bir platform olarak nitelendiren Görgün, yerli tasarım ve teknolojilerin eğitim faaliyetlerinde kullanılmasının önemine de dikkat çekmişti.

Yerli savunma sanayii firmalarının katkısı

HÜRKUŞ projesi, ana yüklenici TUSAŞ’ın yanı sıra Türkiye’deki farklı savunma ve havacılık şirketlerinin katkısıyla yürütülüyor. Uçağın geliştirilmesinde platform tasarımının yanında aviyonik, iklimlendirme, kayıt ve uçuş kontrolü gibi farklı alanlardaki uzmanlıklar da kullanılıyor. Bu iş bölümü, projede çeşitli yerli firmaların bilgi ve üretim kapasitesinden yararlanılmasını sağlıyor.

• ASELSAN: Uçağın aviyonik sistemlerine katkı sağlıyor.
• TASECS: İklimlendirme çözümünü projeye sunuyor.
• HAVELSAN: Dijital video kayıt sistemi üzerinde görev alıyor.
• KAREL: Yedek uçuş enstrümanlarına katkıda bulunuyor.
• TUSAŞ, ANDAR ve TAAC: Uçuş ve kontrol sistemleriyle ilgili çalışmalarda rol üstleniyor.

Bu katkılar, HÜRKUŞ’un yalnızca bir uçak üretim projesi olmadığını; tasarım, sistem geliştirme, entegrasyon ve üretim gibi farklı uzmanlıkları bir araya getiren geniş bir sanayi çalışması olduğunu gösteriyor. Yerli şirketlerin projelerde sorumluluk üstlenmesi, teknik bilgi birikiminin gelişmesine ve savunma-havacılık ekosisteminin farklı alanlarda güçlenmesine de zemin hazırlıyor.

Seri üretim ve sektörün ölçeği

Haluk Görgün, Türkiye savunma sanayii ekosisteminin büyüklüğüne ilişkin açıklamasında 4.500’den fazla firmanın 1.500’ü aşkın projede eş zamanlı çalıştığını bildirdi. Bu ölçekte bir üretim ve geliştirme ağı, farklı büyüklükteki şirketlerin ana yüklenicilerle birlikte projelere katılabilmesini sağlıyor. HÜRKUŞ da bu iş birliği modelinin havacılık alanındaki örneklerinden biri olarak öne çıkıyor.

Görgün’ün açıklamasına göre, hava savunma sistemlerinden askerî havacılığa uzanan çeşitli alanlarda yürütülen projelerin bir bölümünde seri üretim aşamasına geçildi. Seri üretim, prototip ve geliştirme çalışmalarının ardından ürünlerin belirli bir program kapsamında düzenli biçimde imal edilmesini ifade ediyor. Bununla birlikte, her projenin üretim takvimi ve teslimat miktarı kendi planına göre şekilleniyor.

Görgün, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde tam bağımsız bir savunma sanayii hedefi doğrultusunda çalışmaların sürdüğünü belirtti. Ayrıca projede görev yapan Savunma Sanayii Başkanlığı personeline, TUSAŞ ekiplerine ve alt yüklenici firmalara teşekkür etti. HÜRKUŞ’un geliştirilmesi ve envantere alınması sürecinde kamu kurumları ile sanayi kuruluşlarının koordinasyonu önemli bir rol oynuyor.

İki yeni uçağın kabulünün tamamlanmasıyla Hava Kuvvetleri envanterindeki HÜRKUŞ sayısı dörde ulaştı. Teslimatların program takvimi doğrultusunda kademeli olarak sürdürülmesi planlanıyor. Ancak sonraki teslimatların kesin tarih ve sayısına ilişkin ayrıntılar, ilgili kurumların açıklayacağı bilgilere bağlı olacak. Envanterdeki uçak sayısının artması, temel uçuş eğitimi kapasitesine katkı sunma potansiyeli taşıyor.