T.C. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı, WhatsApp ve benzeri mesajlaşma uygulamalarında hesapların ele geçirilerek yakın çevreden para istenmesiyle ilgili dolandırıcılık girişimlerine karşı vatandaşları uyardı. Son dönemde bazı kullanıcıların hesaplarının bilgileri ve onayları dışında kullanıldığına dair şikâyetler bildiriliyor. Bu tür olaylarda saldırganlar, hesabın gerçek sahibini taklit etmek yerine doğrudan ele geçirilmiş hesaptan mesaj göndererek alıcıda güven oluşturabiliyor.

Dolandırıcılar, hesap sahibinin rehberindeki kişilere acil bir ihtiyaç bulunduğunu söyleyerek para transferi isteyebiliyor. Mesajda IBAN paylaşılması veya kısa sürede ödeme yapılmasının talep edilmesi sık görülen yöntemler arasında. Mesaj tanıdık bir kişinin hesabından geldiği için alıcı, isteğin gerçekten o kişiye ait olduğunu düşünebilir. Ancak gönderen hesabın tanıdık olması, mesajın hesap sahibi tarafından yazıldığını tek başına kanıtlamaz.

Güncel olmayan iPhone’lar ve zararlı yazılım riski

Başkanlığın teknik incelemelerine ilişkin açıklamada, özellikle güncel olmayan iOS işletim sistemine sahip iPhone cihazlarını hedef alan güvenlik açıklarından yararlanabilen zararlı yazılımlara dikkat çekiliyor. İşletim sistemi güncellemeleri, bilinen güvenlik açıklarını kapatabildiği için güncellemeleri uzun süre ertelemek cihazı saldırılara karşı daha savunmasız bırakabilir. Risk yalnızca iPhone kullanıcılarıyla sınırlı değildir; tüm cihazlarda işletim sistemi ve uygulamaların güncel tutulması önem taşır.

Zararlı yazılımlar kötü amaçlı reklamlar, şüpheli bağlantılar ve güvenliği ihlal edilmiş internet siteleri üzerinden cihaza ulaşabilir. Bazı gelişmiş saldırılarda, Başkanlığın uyarısına göre zararlı içeriğin yalnızca görüntülenmesi bile risk yaratabilir. Bu nedenle “Dosya indirmedim” veya “Bir şeye izin vermedim” düşüncesi, cihazın kesinlikle güvende olduğu anlamına gelmez. Şüpheli bir sayfa açıldığında sayfayla etkileşimi sürdürmemek, herhangi bir bilgi girmemek ve dosya indirmemek gerekir.

Cihaza erişim sağlanması hâlinde saldırganlar kişisel bilgilere veya mesajlaşma hesaplarına ulaşmaya çalışabilir. Ele geçirilen hesap, kullanıcının kimliğine bürünerek rehberdeki kişilere mesaj göndermek ve para istemek için kullanılabilir. Bu nedenle kullanıcıların yalnızca kendi cihazlarını koruması değil, para talebi alan kişilerin de isteği doğrulaması gerekir.

Cihazınızı ve hesaplarınızı korumak için alınabilecek önlemler

• İşletim sistemi ile uygulamaları güncel tutun: Telefonunuzun işletim sistemi ve WhatsApp başta olmak üzere kullandığınız uygulamalar için yayımlanan güncellemeleri geciktirmeden yükleyin. iPhone’da güncelleme seçenekleri Ayarlar bölümündeki Genel ve Yazılım Güncelleme menülerinden kontrol edilebilir. Güncellemeleri yüklemeden önce cihazın yeterli şarjı olduğundan ve önemli verilerinizin yedeklendiğinden emin olun.
• Şüpheli bağlantılara tıklamayın: Mesaj, e-posta veya sosyal medya reklamlarında yer alan bağlantıların kaynağını dikkatle değerlendirin. Tanımadığınız kişilerden gelen bağlantıları açmayın; güvenilir görünse bile adresin doğru olup olmadığını kontrol edin. Güvenilir olmayan sitelerden uygulama veya dosya indirmeyin.
• Şüpheli bir sayfayı açtıysanız bilgi girmeyin: Sayfa sizden parola, doğrulama kodu, banka bilgisi ya da kişisel bilgi isterse bunları paylaşmayın. İndirme veya kurulum uyarılarını kabul etmeyin. Cihazda olağan dışı davranış fark ederseniz güvenilir bir cihazdan hesap güvenliğinizi gözden geçirin ve gerekli destek için yetkili kaynaklara başvurun.
• İki adımlı doğrulamayı etkinleştirin: WhatsApp ve destekleyen diğer hesaplarda iki adımlı doğrulamayı açın. Bu özellik, hesabı başka bir cihazda kaydetme girişiminde ek bir güvenlik adımı sağlayabilir. Doğrulama kodunuzu veya iki adımlı doğrulama PIN’inizi başkalarıyla paylaşmayın; destek görevlisi olduğunu söyleyen kişiler de bu bilgileri istememelidir.
• Bağlı cihazları düzenli olarak inceleyin: WhatsApp ayarlarından Bağlı Cihazlar bölümünü kontrol edin. Tanımadığınız veya artık kullanmadığınız oturumları kapatın. Bununla birlikte, Başkanlığın uyarısına göre bazı gelişmiş saldırılarda yetkisiz erişim bu listede görünmeyebilir; dolayısıyla listeyi kontrol etmek tek başına kesin güvence sağlamaz.
• Para taleplerini farklı bir kanaldan doğrulayın: Tanıdığınız birinden IBAN veya acil para transferi isteği gelirse para göndermeden önce kişiyi kayıtlı telefon numarasından arayın ya da daha önce kullandığınız başka bir iletişim kanalıyla ulaşın. Mesajın içinden verilen yeni bir numarayı aramak yerine, daha önce doğruladığınız iletişim bilgisini kullanın.

Para istenen mesajlarda nelere dikkat edilmeli?

Acil davranmanız için baskı kurulması, isteğin gizli tutulmasının söylenmesi, alışılmadık bir IBAN paylaşılması veya kişinin normal iletişim tarzından farklı bir dil kullanması şüphe uyandırabilir. Bununla birlikte, mesajın düzgün yazılmış olması ya da hesabın profil fotoğrafı ve adıyla tanıdık görünmesi isteğin gerçek olduğunu kanıtlamaz. Para göndermeden önce talebi mutlaka mesajlaşma uygulamasının dışındaki güvenilir bir yöntemle doğrulayın.

Bir yakınınızın hesabından şüpheli para talebi aldıysanız, mesajı yanıtlayarak doğrulama kodu ya da kişisel bilgi göndermeyin. Kişiyi telefonla arayın; ulaşamıyorsanız başka bir yakınına veya daha önce kullandığınız güvenilir bir kanala başvurun. Hesap sahibinin bilgisi dışında mesaj gönderiliyor olabileceği ihtimalini dikkate alarak, para talebini ortak çevrenizdeki kişilere de dikkatli biçimde bildirebilirsiniz.

Hesabınız ele geçirilmiş olabilir: İzlenecek adımlar

WhatsApp hesabınızın veya başka bir mesajlaşma hesabınızın izniniz dışında kullanıldığından şüpheleniyorsanız, öncelikle yakın çevrenizi farklı bir iletişim kanalıyla haberdar edin. Hesabınızdan para istenebileceğini belirtin ve sizden geldiği söylenen ödeme taleplerini teyit etmeden yerine getirmemelerini isteyin. Hesaba yeniden erişim sağlamaya çalışırken doğrulama kodlarını yalnızca uygulamanın resmî süreçlerinde kullanın ve bu kodları hiç kimseye iletmeyin.

• Delilleri saklayın: Şüpheli mesajların, telefon numaralarının, hesap bilgilerinin, IBAN’ların ve varsa işlem kayıtlarının ekran görüntülerini alın. Mesajları silmemek, olayın incelenmesine yardımcı olabilecek bilgileri korumayı sağlar.
• Yetkili birimlere başvurun: Hesabınızın ele geçirilmesi veya dolandırıcılık girişimi şüphesinde kolluk birimlerine ya da Cumhuriyet Başsavcılıklarına başvurun. Başvurunuzu destekleyebilecek tarih, saat, kullanıcı bilgisi ve yazışma kayıtlarını elinizde bulundurun.
• Para gönderildiyse bankanızla hemen iletişime geçin: Transfer yaptıysanız bankanızı vakit kaybetmeden arayın ve işlem hakkında bilgi verin. Hızlı bildirim, bankanın uygulanabilir güvenlik ve inceleme adımlarını değerlendirmesi açısından önemlidir; ancak işlemin geri alınacağı garanti edilemez.
• Cihaz ve hesap güvenliğini yeniden sağlayın: Gerekli durumlarda cihazı güvenilir teknik destekle inceletin. Cihazı sıfırlama kararı verirseniz, önemli verilerinizi güvenli biçimde yedekleyin ve sıfırlama sonrasında güncel işletim sistemi sürümünü yükleyin. Yedekten geri yüklenen uygulama ve dosyaların da güvenilir olduğundan emin olun.
• Parolalarınızı güvenli bir cihazdan değiştirin: E-posta, sosyal medya ve bankacılık hesapları başta olmak üzere önemli hesapların parolalarını, güvenli olduğundan emin olduğunuz başka bir cihazdan yenileyin. Her hesap için farklı ve tahmin edilmesi güç parolalar kullanın; mümkün olan hesaplarda çok faktörlü doğrulamayı açın.

Önemli hatırlatma: Gerçek bir tanıdığın hesabından gelen mesaj, o kişinin bilgisi ve onayıyla gönderilmiş olmayabilir. Bu nedenle acil para transferi taleplerinde, hesabı tanıyor olsanız bile işlemi başka bir kanaldan doğrulayın. Güncel cihaz yazılımları, güçlü hesap korumaları ve para taleplerini teyit etme alışkanlığı, bu tür dolandırıcılık girişimlerinin etkisini azaltmaya yardımcı olur.